Aziz NESİN

AZİZ NESİN(1915-1995)

       20 Aralık 1915’te İstanbul’da doğdu. İki yıl Darüşşafaka Lisesi’nde öğrenim gördü. Kuleli Askeri Lisesi’ni bitirdi. Kara Harp Okulu ve Askeri Fen Okulu’ndan mezun oldu. Üsteğmen rütbesindeyken “görev ve yetkisini kötüye kullanmak” suçlamasıyla yargılanıp ordudan uzaklaştırıldı. Bir süre bakkallık yaptı. Ardından gazeteciliğe başladı. Yedigün, Karagöz ve Tan Gazetesi’nde çalıştı. Cumhuriyet adlı bir magazin dergisi yayınladı.

        Sabahattin Ali ile birlikte, Marko Paşa, Malum Paşa, Merhum Paşa, Ali Baba mizah dergilerini çıkardı. 1951’de bir kitapçı dükkanı, ardından bir fotoğraf stüdyosu açtı. 1954’ten itibaren Akbaba mizah dergisinde takma isimlerle mizah öyküleri yazdı. Edebiyat yaşamı boyunda 100’ün üzerinde takma isim kullandı. Kemal Tahir’le birlikte Düşün Yayınevi’ni kurdu. Yeni Gazete, Akşam ve Tanin‘de köşe yazıları yazdı. Yazarlığı, Öncü, Yeni Tanin ve “Ustura” isimli bir mizah eki de hazırladığı Günaydın gazetesinde sürdürdü. 1962’de Zübük isimli mizah dergisini çıkardı. 1963’te yayınevinin yanmasının ardından sadece yazmaya başladı. 

       1972’de Çatalca’da kimsesiz çocukların eğitimini gerçekleştirmeyi amaçlayan Nesin Vakfı‘nı kurdu. Kitaplarının tüm gelirini bu vakfa bağışladı. 1976-1980 arasında her dalda edebiyat ödülleri veren Nesin Vakfı Edebiyat Yıllığı’nı çıkardı. 1979’da seçildiği Türkiye Yazarlar Sendikası Başkanlığı görevini yıllarca sürdürdü. Sadece Türk edebiyatının değil dünya mizah edebiyatının da sayılı isimleri arasında yer alan Aziz Nesin, düşünceleri ve yazıları nedeniyle siyasi iktidarlardan sürekli baskı gördü, tutuklandı, yargılandı, sürgün edildi, cezaevlerinde kaldı. 6 Temmuz 1995 tarihinde yaşamını yitirdi

        Öykülerinde Türk toplumunu ayrıntılarıyla yansıtır. Anlatımında halk edebiyatının ana öğelerinden yararlanır. Yer yer masal temasıyla ve mizah aracılığıyla günlük olayları, toplumsal aksaklıkları eleştirir. Türk edebiyatında çağdaş mizah yazarlığı tekniklerini geliştiren, genç mizah yazarlarının doğmasına yol açan yazardır.

ESERLERİ

ŞİİR

Sondan Başa (1984)

Sevgiye On Ölüme Beş Kala(1986)

Kendini Yakalamak (1988)

Hoşçakalın (1990)

Sivas Acısı (1995)

KONUŞMALAR

İnsanlar Konuşa Konuşa (1988)

Çuvala Doldurulmuş Kediler (1995) 

ANILAR:

Bir Sürgünün Hatıraları (1957)

Böyle Gelmiş Böyle Gitmez (1. Bölüm 1966, 2. Bölüm 1976)

Poliste (1967)

Yokuşun Başı (1982)

Salkım Salkım Asılacak Adamlar (1987)

Rüyalarım Ziyan Olmasın (1990)

MASALLAR

Memleketin Birinde (1987)

Hoptirinam (1960)

Uyusana Tosunum (1971)

Aziz Dededen Masallar

HİKÂYE

Geriye Kalan (1948)

İt Kuyruğu (1955)

Yedek Parça (1955)

Fil Hamdi (1955)

Damda Deli Var (1956)

Koltuk (1957)

Kazan Töreni (1957)

Toros Canavarı (1957)

Deliler Boşandı (1957)

Mahallenin Kısmeti (1957)

Ölmüş Eşek (1957)

Hangi Parti Kazanacak (1957)

Havadan Sudan (1958)

Bay Düdük (1958)

Nazik Alet (1958)

Gıdıgıdı (1959)

Aferin (1959)

Kördöğüşü (1959)

Mahmut ile Nigar (1959)

Gözüne Gözlük (1960)

Ah Biz Eşekler (1960)

ROMAN

Kadın Olan Erkek (1955)

Gol Kralı Sait Hopsait (1957)

Erkek Sabahat (1957)

Saçkıran (1959)

Zübük (1961)

Şimdiki Çocuklar Harika (1967)

Tatlı Betüş (1974)

Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz (1977)

Surname (1976)

Tek Yol (1978) 

TAŞLAMA

Azizname (1970)

FIKRALAR

Nutuk Makinesi (1958)

Az Gittik Uz Gittik (1959)

Merhaba (1971)

Suçlanan ve Aklanan Yazılar (1982)

Ah Biz Ödlek Aydınlar (1985)

Korkudan Korkmak (1988)

GEZİ

Duyduk Duymadık Demeyin (1976)

Dünya Kazan Ben Kepçe (1977)

OYUNLAR

Biraz Gelir misiniz (1958)

Bir Şey Yap Met (1959)

Toros Canavarı (1963)

Düdükçülerle Fırçacıların Savaşı (1968)

Çiçu (1970)

Tut Elimden Rovni (1970)

Hadi Öldürsene Canikom (1970)

Beş Kısa Oyun (1979)

Bütün Oyunları (Adam Yayınları)(1982)